سندرم قلب شکسته یا کاردیومیوپاتی تاکوتسوبو: علل، علائم و درمان

گاهی اوقات، قلب براثر مواردی مانند شوک عاطفی شدید دچار مشکل می‌شود که به آن سندرم قلب شکسته می‌گویند. این اختلال ممکن است بعد از تجربه‌های تلخ و حتی شیرین ایجاد شود و با علائمی شبیه به حمله قلبی همراه باشد.

این بیماری در سال‌های اخیر مورد توجه بیشتری قرار گرفته؛ چراکه نشان می‌دهد پیوند میان روان و جسم از آن‌چه تصور می‌کردیم عمیق‌تر است.

سندرم قلب شکسته یا کاردیومیوپاتی تاکوتسوبو چیست؟

سندرم قلب شکسته یا کاردیومیوپاتی تاکوتسوبو یک اختلال مربوط به عملکرد بطن چپ قلب)مهم‌ترین بخش پمپاز خون در قلب( است. این وضعیت در صورتی اتفاق می‌افتد که فرد تحت یک فشار روحی یا جسمی شدید مانند تحربه تصادف، شنیدن خبر مرگ عزیزان و استرس شدید قرار گیرد.

در این حالت به دلیل تضعیف عملکرد بطن چپ فرد دچار درد ناگهانی و احساس حمله قلبی می‌شود.

این بیماری نخستین‌ بار در دهه ۱۹۹۰ و در کشور ژاپن به عنوان نوعی نارسایی موقتی در عملکرد بطن چپ قلب شناسایی شد.

علت دقیق سندرم قلب شکسته هنوز مشخص نیست، اما پزشکان آن‌را با افزایش هورمون‌های استرس مرتبط می‌دانند. از مهم‌ترین علت‌هایی که برای این بیماری ذکر شده است می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• افت فشار خون
• جراحی یا انجام روش‌هایی مانند تست ورزش
• درد
• خشونت خانگی
• حمله آسمی
• دریافت خبر بد یا خیلی خوب
• تصادف
• مرگ عزیزان
• ضرر مالی
• ترس
• سخنرانی یا صحبت در جمع
• سورپرایز
• تشنج
• قند خون پایین
• تب شدید
• سکته
• خونریزی شدید

علائم سندرم قلب شکسته

مهم‌ترین علائم کاردیومیوپاتی تاکوتسوبو عبارتند از:

• درد قفسه سینه
• تنگی نفس
• تعریق شدید
• سرگیجه

خطرات و عوارض کاردیومیوپاتی تاکوتسوبو

بیشتر افرادی که به سندرم قلب شکسته مبتلا می‌شوند، پس از گذشت مدت کوتاهی به وضعیت طبیعی بازمی‌گردند و معمولاً دچار آسیب‌های دائمی نمی‌شوند. با این حال در برخی موارد نادر، علائم بیماری ممکن است دوباره ظاهر شوند؛ حالتی که با عنوان کاردیومیوپاتی تاکوتسوبو عودکننده شناخته می‌شود.

هرچند این سندرم اغلب خوش‌خیم است و بهبودی کامل حاصل می‌شود، اما در موارد بسیار نادری ممکن است به عوارض جدی یا حتی مرگ منجر شود. از جمله عوارض احتمالی سندرم قلب شکسته عبارتند از:

• تجمع مایعات در ریه‌ها که به آن ادم ریوی گفته می‌شود و تنفس فرد را دچار اختلال می‌کند.
• افت فشار خون که ممکن است باعث سرگیجه یا بی‌حالی شود.
• بروز ضربان‌های نامنظم قلب یا همان آریتمی که در مواردی می‌تواند خطرناک باشد.
• نارسایی قلبی موقت به‌ویژه اگر بطن چپ به شدت تحت تأثیر قرار گرفته باشد.
• تشکیل لخته خون در حفره‌های قلب که در صورت جدا شدن می‌تواند خطر سکته مغزی یا آمبولی را افزایش دهد.

نحوه تشخیص سندرم قلب شکسته

آزمایش‌هایی که برای تشخیص کاردیومیوپاتی تاکوتسوبو استفاده می‌شود شامل موارد زیر است:

آزمایش خون

در مبتلایان به این سندرم معمولاً سطح آنزیم‌های خاص قلبی در خون افزایش می‌یابد که نشان‌دهنده آسیب احتمالی به عضله قلب هستند.

نوار قلب (ECG یا EKG)

با این تست می‌توان فعالیت الکتریکی قلب را بررسی کرد. در این روش، الکترودهایی روی سینه و گاهی روی اندام‌ها چسبانده می‌شود تا سیگنال‌های قلب را ثبت کند و نحوه ضربان قلب را نشان دهد.

آنژیوگرافی عروق کرونر

این روش برای بررسی گرفتگی یا انسداد در رگ‌های قلبی به‌کار می‌رود و معمولاً برای رد احتمال سکته قلبی انجام می‌شود. در این آزمایش، پزشک یک کاتتر نازک را از طریق رگی در کشاله ران یا مچ دست وارد می‌سازد و آن‌را تا قلب هدایت می‌کند. سپس، ماده حاجب به درون رگ‌ها تزریق می‌شود تا تصاویر واضحی از عروق قلبی در اشعه ایکس به دست آید.

اکوکاردیوگرافی

این تست با استفاده از امواج صوتی، تصاویری از حرکات و ساختار قلب ارائه می‌دهد. به کمک آن می‌توان عملکرد دریچه‌ها، نحوه پمپاژ قلب و تغییرات ظاهری آن‌را مشاهده کرد. شکل غیرعادی یا بزرگ شدن بخشی از قلب می‌تواند نشانه‌ای از این سندرم باشد.

ام‌آر‌آی قلب

در این روش با کمک امواج رادیویی و میدان مغناطیسی، تصاویر دقیقی از ساختار قلب به‌دست می‌آید که به تشخیص بهتر وضعیت عضله قلب کمک می‌کند.

پیشگیری از ابتلا به کاردیومیوپاتی تاکوتسوبو

برای پیشگیری از سندرم قلب شکسته، پزشکان داروهایی مانند مسدودکننده‌های بتا را تجویز می‌کنند. این داروها از تاثیر هورمون‌های استرس بر قلب جلوگیری می‌کنند

 در مورد پیشگیری از این بیماری مهم است بدانید که باید استرس را از خود دور نگه دارید. برای کاهش استرس می‌توانید از رو‌ش‌های زیر استفاده کنید:

• ورزش مداوم
• مدیتیشن
• شرکت در فعالیت‌های گروهی

درمان سندرم قلب شکسته

برای درمان سندرم قلب شکسته از هیچ روش استانداردی استفاده نمی‌شود؛ جراکه درمان دقیق ندارد. به‌طور‌مثال در مراحل اولیه، زمانی‌که هنوز علت دقیق علائم مشخص نیست معمولاً فرد تحت مراقبت‌هایی مشابه بیماران دچار سکته قلبی قرار می‌گیرد.

اکثر مبتلایان در مدت حدود 4 تا 6 هفته به حالت عادی بازمی‌گردند. با این‌ حال پزشکان ممکن است برای درمان سندرم قلب شکسته، داروهایی مانند مهارکننده‌های ACE و مسدودکننده‌های گیرنده آنژیوتانسین را برای کاهش فشار وارده به قلب تجویز کند.

برای درمان سندرم قلب شکسته در تهران به کجا مراجعه کنیم؟

برای درمان بیماری سندروم قلب شکسته یا مشکلاتی مانند بیماری عروق کرونر، آنژین صدری و مواردی از این قبیل باید به مراکز معتبری که پزشکان حاذق و باتجربه در این حوزه در آن فعالیت می‌کنند مراجعه کنید.

در این مراکز پزشکان به کمک روش‌ها و دستگاه‌های به روز و مدرن به تشخیص و درمان بیماری شما می‌پردازند.

لازم به ذکر است شما می‌توانید به بهترین مراکز قلب و عروق تهران که نام آن‌ها در لیست تهیه شده از سوی سایت پزشکی لند وجود دارد، مراجعه کنید.