ام آر آی کمر و لگن: کاربرد، آمادگی و عوارض

ام آر آی را می‌توان برای تصویربرداری هر قسمت از بدن انجام داد. ام آر آی کمر به طور خاص بخش پایین ستون فقرات را بررسی می‌کند. منطقه‌ای که معمولا مشکلات کمر از آنجا منشاء می‌گیرد. این بخش، از پنج استخوان مهره کمری (L1 تا L5)، استخوان ساکروم، استخوان دنبالچه، عروق خونی بزرگ، اعصاب، تاندون‌ها، رباط‌ها و غضروف تشکیل شده است.

میدان مغناطیسی تولید شده توسط دستگاه ام آر آی، تغییرات انرژی در بدن را توسط یک کامپیوتر با کارایی بالا به تصویری با وضوح بالا و سه‌ بعدی تبدیل می‌کند. این اسکن به پزشک اجازه می‌دهد تا علاوه بر استخوان‌ها، بافت‌های نرم بدن مانند عضلات و اندام‌ها را نیز بررسی کند.

در صورت شکستگی با وجود درد غیرقابل توضیح در لگن، همزمان با ام آر آی کمر گاهی نیاز به ام آر آی لگن نیز است. در ادامه به جزئیات بیشتری از ام آر آی کمر و لگن و نحوه تفسیر ام آر آی اشاره خواهیم کرد.

کاربردهای ام آر آی کمر

به دلیل اینکه، این نوع تصویربرداری می‌تواند به خوبی استخوان‌ها، دیسک‌ها، نخاع و فضاهای بین استخوان‌های مهره‌ای که اعصاب از آن‌ها عبور می‌کند را نشان می‌دهد، جهت تشخیص موارد زیر ام آر آی کمر و لگن تجویز می‌شود:

• تومور و سرطان در نواحی کمر و لگن
• دژنراسیون و التهاب مفاصل استخوان‌های کمر و لگن
• میزان آسیب به کمر و لگن
• نقایص مادرزادی در ناحیه کمر و لگن
• ناهم‌ترازی پایین ستون فقرات
• فتق دیسک کمر
• علت درد دنبالچه
• علت ناباروری
• قبل از جراحی ستون فقرات

علاوه بر موارد بالا، در صورت داشتن علائم زیر نیز پزشک ممکن است ام آر آی کمر را تجویز کند:

• کمردرد همراه با تب
• آسیب به بخش پایین ستون فقرات
• کمردرد مزمن یا شدید
• مشکلات مثانه
• بیماری ام اس
• ضعف، بی‌حسی یا سایر مشکلات در پاها
• درد لگن
• دردی که از کشاله ران به سمت باسن منتشر می‌شود.
• درد در ناحیه خلفی و تحتانی مفصل ران در هنگام ایستادن و صاف کردن کمر
• مشکل در راه رفتن به‌دلیل درد لگن
• درد در استخوان شرمگاهی، به‌ویژه پس از زایمان
• درد در اطراف لگن و دنبالچه هنگام نشستن

نکات قابل توجه پیش از انجام ام آر آی کمر و لگن

قبل از انجام ام آر آی، اگر ضربان‌ساز قلب یا هر نوع فلز دیگری در بدن شما کاشته شده است، به پزشک خود اطلاع دهید. زیرا خطر جذب و جابه‌جایی آن‌ها توسط آهنرباهای قوی دستگاه ام آر آی وجود دارد. همچنین از شما خواسته می‌شود که تمام وسایل فلزی همراه با خود مانند جواهرات، عینک و سمعک و همه لباس‌های خود را نیز درآورید و لباس مخصوص بیمارستان بپوشید.

اگر کلاستروفوبیک هستید و از ماندن در فضاهای بسته می‌ترسید، حتماً از قبل اطلاع دهید. معمولا با تجویز داروهای ضداضطراب و آرام‌بخش می‌توان به راحتی این مشکل را حل کرد.

اگر به تجویز پزشک شما نیاز به انجام ام آر آی با تزریق ماده حاجب داشته باشید، باید از ۶ تا ۸ ساعت قبل ناشتا باشید. معمولا از ماده حاجب گادولینیوم استفاده می‌شود. اگر سابقه آلرژی به این ماده را دارید، حتماً از قبل اطلاع دهید.

در برخی موارد، لازم است روده‌های خود را قبل از آزمایش به خوبی تخلیه کنید. این مسئله ممکن است نیاز به استفاده از ملین‌ها یا تنقیه داشته باشد.

ام آر آی کمر و لگن چگونه انجام می‌شود؟

تکنسین شما را راهنمایی می‌کند که روی تخت دستگاه ام آر آی دراز بکشید. همچنین یک گوشگیر روی گوش‌های شما قرار می‌دهد تا در حین تصویربرداری صداهای کلیک‌مانند دستگاه شما را اذیت نکند.

لازم به ذکر است اگر نیاز به تزریق ماده حاجب باشد، ابتدا این کار انجام می‌شود. در برخی موارد، ممکن است لازم باشد تا یک ساعت منتظر بمانید تا ماده حاجب از طریق جریان خون وارد ستون فقرات شود

تکنسین ممکن است سیم‌پیچ‌های کوچکی را نیز در اطراف ناحیه لگن شما قرار دهد تا کیفیت تصاویر اسکن را بهبود بخشد. در نهایت، تخت به‌صورت خودکار وارد بخش تونل‌مانند دستگاه می‌شود و تصویربرداری آغاز می‌شود. همانطورکه تصاویر در حال گرفتن هستند، تکنسین از شما می‌خواهد که نفس خود را برای چند ثانیه حبس کنید. همچنین به طور کامل بی‌حرکت باشید. کل این فرآیند ممکن است ۳۰ تا ۹۰ دقیقه طول بکشد.

زمانی‌که تصویربرداری به اتمام رسید، تخت از داخل دستگاه خارج شده و تکنسین به شما کمک می‌کند تا از روی آن بلند شوید. سپس می‌توانید لباس‌های خود را بپوشید و فعالیت‌های روزانه را از سر بگیرید. البته اگر داروهای آرامبخش دریافت کرده باشید، باید چند ساعت صبر کنید.

چگونه جواب ام ار ای را بخوانیم؟

اصولاً تفسیر ام آر آی برعهده رادیولوژیست است. وی تصاویر را آنالیز کرده و نتایج را در قالب یک گزارش برای پزشک معالج شما ارسال می‌کند. اگر تصویر عادی باشد نیازی به اقدام خاصی نیست. اما در صورت وجود یک ناهنجاری باید به سرعت روند درمان آغاز شود.

نکته قابل توجه این است که هیچ فناوری تشخیصی، کاملا قابل اعتماد نیست. به‌همین‌دلیل، حتی با وجود انجام ام آر آی کمر، ممکن است بیمار نیاز به آزمایشات بیشتری داشته باشد. با توجه به اینکه در حین تفسیر ام آر آی، احتمال دریافت نتایج مثبت و منفی کاذب وجود دارد.

محدودیت و عوارض ام آر آی کمر و لگن

در روش تصویربرداری ام آر آی برخلاف عکسبرداری با اشعه ایکس و سی تی اسکن، از اشعه ایکس استفاده نمی‌شود. همچنین تا به امروز، هیچ عارضه جانبی از تماس با امواج رادیویی و آهنرباهای مورد استفاده در این نوع اسکن ثبت نشده است. بنابراین جایگزین ایمن‌تری به‌خصوص برای زنان باردار و کودکان خردسال در نظر گرفته می‌شود.

البته ام آر آی برای افرادی‌که ایمپلنت‌های فلزی در بدن خود دارند، خطراتی دارد. عارضه دیگر واکنش آلرژیک به ماده حاجب است. معمولا واکنش‌های آلرژیک به ماده حاجب خفیف هستند، به ندرت رخ می‌دهند و به راحتی با دارو کنترل می‌شوند.

بنابراین، ام آر آی کمر یک روش غیرتهاجمی است که پزشکان برای کمک به تشخیص کمردرد، برنامه‌ریزی برای جراحی کمر یا نظارت بر شرایط پزشکی پیشرونده مانند ام اس از آن استفاده می‌کنند. این روش بدون درد و سرپایی است و عوارض جانبی یا خطرات بسیار کمی دارد.

معرفی بهترین مراکز ام آر آی تهران

اگر برای ام آر آی کمر و لگن به‌دنبال یک مرکز ام آر آی هستید، پیشنهاد ما به شمار مراجعه به بهترین مراکز ام آر آی تهران است. این مراکز بر اساس پارامترهایی چون کیفیت تصاویر ارائه شده، شبانه روزی بودن، دسترسی مرکز، نظرات سایر مراجع‌کنندگان در شبکه‌های اجتماعی و مواردی از این قبیل دسته‌بندی شده‌اند.  

جهت مشاهده لیست این مراکز براساس منطقه روی لینک‌های زیر کلیک کنید.

بهترین مراکز ام آر آی شمال تهران

بهترین مراکز ام آر آی غرب تهران

بهترین مراکز ام آر آی شرق تهران

بهترین مراکز ام آر آی شبانه روزی تهران